Κλίμα αβεβαιότητας και αγωνίας στην Ελλάδα

 

Πρέπει να υπάρξει συνέχεια στα «βήματα προόδου»


Γιανης Βαρουφάκης

Με την πασχαλινή αγορά στα μεγάλα αστικά κέντρα της Ελλάδας να κινείται και φέτος υποτονικά, όπως δηλώνουν οι εμπορικοί σύλλογοι της χώρας, η Κυβέρνηση ελπίζει το κλίμα αυτό, γενικά, να αρχίσει να αλλάζει από την επόμενη συνεδρίαση του Eurogroup, στις 24 Απριλίου στη Λετονία, με την επίτευξη όπως δήλωσε στο ΚΥΠΕ στέλεχος του Υπουργείου Οικονομικών, μιας κατ΄αρχήν συμφωνίας που θα επιφέρει την έστω και σταδιακή εκταμίευση κονδυλίων από τους εταίρους και δανειστές.

Για να συμβεί αυτό όμως, θα πρέπει ως τότε, και αρχής γενομένης από την ερχόμενη Τρίτη του Πάσχα που θα ξεκινήσουνε και πάλι οι διεργασίες με τα τεχνικά κλιμάκια των δανειστών, να υπάρξει συνέχεια στα «βήματα προόδου» που διαπιστώθηκε μετα τις πρόσφατες συζητήσεις των ονομαζόμενων «θεσμών» (ΕΕ,ΔΝΤ και ΕΚΤ) και των ελληνικών αρχών στη συνεδρίαση της Ομάδας Εργασίας της Ευρωζώνης (ΕWG).

Ο Εκπρόσωπος Τύπου της αντιπροσωπείας της Ευρωπαϊκής Επιτροπής στην Αθήνα Μαργαρίτης Σχοινάς δήλωσε ότι με βάση τη συμφωνία του Eurogroup της 20ης Φεβρουαρίου, στόχος είναι να υπάρξει μια ολοκληρωμένη λίστα συγκεκριμένων μεταρρυθμίσεων, η οποία θα πρέπει να εγκριθεί από τους θεσμούς ως το τέλος Απριλίου.

Μιλώντας στο πρακτορείο Bloomberg, ο Υπουργός Οικονομικών Γιάνης Βαρουφάκης είπε πως θεωρεί βέβαιο ότι στο Eurogroup θα υπάρξει συμφωνία, εξηγώντας ότι βασίζει τη σιγουριά στο ότι οι μέχρι τώρα διαπραγματεύσεις «προχωρούν αρκετά καλά».

Αυτήν την πρόοδο ο Γάλλος Πρωθυπουργός Μανουέλ Βαλς, με συνέντευξή του στην πορτογαλική εφημερίδα Diario Economico, θεωρεί «ανεπαρκή», και τονίζει ότι αναμένει από την ελληνική Κυβέρνηση «έναν πιο εξειδικευμένο και ενισχυμένο κατάλογο μεταρρυθμίσεων».

«Πρέπει να γίνει πολλή διαπραγματευτική δουλειά, μέχρι να φθάσουμε σε μια συνολική συμφωνία, η οποία είναι σημαντική προκειμένου οι Υπουργοί Οικονομικων να μπορέσουν να συζητήσουν για τους όρους του ελληνικού προγράμματος στη Ρίγα, στις 24 Απριλίου», δήλωσε από την μεριά του την εβδομάδα αυτή ο Γερμανός Υπουργός Οικονομιών Βόλφγκανγκ Σόιμπλ, προσθέτοντας ταυτόχρονα πως «είναι σαφές ότι δεν υπάρχει ακόμα λίστα μεταρρυθμίσεων».

Η Αθήνα, όταν είχε ξεκινήσει η διαδικασία των διαπραγματεύσεων, ουσιαστικά μετά το Eurogroup της 20ης Φεβρουαρίου, ήταν γενναιόδωρη στην παροχή πληροφόρησης, μέσω των non-papers, αναφορικά με τις δικές της θέσεις. Και πάλι όμως αυτές κρίθηκαν «γενικόλογες και ασαφείς» από τους εταίρους, όπως πχ η πάγια θέση ότι «δεν συνηγορούμε σε υφεσιακά μέτρα», ή «στοχεύουμε στην πάταξη της φοροδιαφυγής», που ζήτησαν «σαφή, λεπτομερή και κοστολογημένα» μέτρα, που θα συζητούνται και θα ελέγχονται από τα τεχνικά κλιμάκια Βρυξελλών και Αθηνών.

Έκτοτε, η πληροφόρηση από το Μέγαρο Μαξίμου έχει περιοριστεί αισθητά, και μόνο από σκόρπιες δηλώσεις κυβερνητικών παραγόντων στα μέσα ενημέρωσης, κυρίως τα ραδιοτηλεοπτικά, δίδουν την εικόνα ότι:

1. Παραμένει στο τραπέζι το ενδεχόμενα αύξησης του ΦΠΑ σε είδη και υπηρεσίες. Πολλή κουβέντα γίνεται για ενδεχόμενη επιβάρυνση σε ακριβά και δημοφιλή τουριστικά θέρετρα, όπως Μύκονος, Σαντορίνη και Ρόδος, αλλά οι αντιδράσεις μέχρι στιγμής από τους τοπικούς φορείς είναι τεράστια, και η Κυβέρνηση φοβάται μήπως παρασύρει και φορείς από άλλα τουριστικά μέρη.

2. Πληροφορίες του ΚΥΠΕ αναφέρουν ότι οι εταίροι θέτουν επί τάπητος και το θέμα των πρόωρων συντάξεων, που κάθε χρόνο επιβαρύνουν τον κρατικό προϋπολογισμό με ποσό 1,85 δις ευρώ. Οι συντάξεις αυτές εισπράττονται από περίπου 200.000 πολίτες, οι οποίοι αυτή τη στιγμή είναι κάτω των 56 ετών. Η Κυβέρνηση γνωρίζει ότι το θέμα αυτό είναι «ωρολογιακή βόμβα», που όμως δεν μοιάζει να είναι έτοιμη να την απενεργοποιήσει. Αξίζει να σημειωθεί ότι το ποσό που εκταμιεύεται κάθε μήνα για τις συντάξεις αυτές, αθροιστικά σε έναν χρόνο ισοδυναμούν με τα 2/3 που καταβάλλουν οι πολίτες για τον Ενιαίο Φόρο Ιδιοκτησίας Ακινητών, γνωστό ως ΕΝΦΙΑ.

3. Οι πληροφορίες του ΚΥΠΕ φέρουν την Κυβέρνηση να έχει ήδη μπει σε συζήτηση για πιθανή επέκταση της πληρωμής αυτού του φόρου και το 2016, παρόλο που με την εκλογή της είχε ανακοινώσει ότι η τρέχουσα χρονιά, 2015, θα είναι η τελευταία του ΕΝΦΙΑ, και ότι θα ισχύσει πια ένας νέος φόρος ακίνητης περιουσία, που θα πλήττει, λέει, «τους έχοντες και κατέχοντες», και όχι «τους συνήθεις υπόπτους, φτωχούς και μικρομεσαίους».

Όπως και να έχει, η κατάσταση στην αγορά περιγράφεται ως δύσκολη, κυρίως λόγω της αβεβαιότητας που υπάρχει για το αν και πότε θα επιτευχθεί η νέα συμφωνία με τους εταίρους, και κυρίως ποια μέτρα θα περιλαμβάνει.

Μιλώντας στο ΚΥΠΕ, ο επιχειρηματίας οινοποιός Γιώργος Κοκοτός είπε ότι «η αβεβαιότητα σκοτώνει την επιχειρηματικότητα».

«Για να κάνει μια δουλειά, ο επιχειρηματίας έχει δανειστεί κάποια χρήματα, έχει κάνει τα σχέδιά του, απασχολεί κόσμο, και προχωρεί. Στην Ελλάδα, αλλάζει συνεχώς το πλαίσιο. Αλλάζουν νόμοι. Αλλάζουν φορολογικοί δείκτες. Εργασιακοί κανονισμοί. Κανένα σοβαρός επιχειρηματίας δεν μπορεί να εργαστεί σε ένα τέτοιο αβεβαιο και ασαφές περιβάλλον».

Ο Πρόεδρος της Νέας Δημοκρατίας Αντώνης Σαμαράς, ευρισκόμενος για τις ημέρες του Πάσχα στην ιδιαίτερη πατρίδα του, την Πύλο Μεσσηνίας, δήλωσε επ’ αυτού, και με μια αίσθηση «επείγοντος»:

«Η αγορά δεν αντέχει άλλο, πρέπει η συμφωνία να κλείσει τώρα. Κάθε άλλη καθυστέρηση δεν λέγεται διαπραγμάτευση, λέγεται μαρτύριο ασφυξίας. Πρέπει η συμφωνία τώρα να κλείσει».